Pierwsza szkoła techniczna w Warszawie

Szkoła Przygotowawcza do Instytutu Politechnicznego została otwarta na początku 1826 roku i miała kształcić przyszłych specjalistów w dziedzinach kluczowych dla rozwoju nowoczesnego państwa: inżynierii, budownictwa cywilnego oraz miernictwa. Jej organizacja i zasady naboru zostały oficjalnie ogłoszone w prasie – m.in. w „Kurjerze Warszawskim” z 6 stycznia 1826 roku.

Kto mógł zostać przyjęty?

Jak czytamy w ogłoszeniu, w danym roku przyjmowano wyłącznie kandydatów, którzy zamierzali obrać za swój przyszły zawód:

• - inżynierię cywilną,
• - budownictwo cywilne,
• - budownictwo niższe,
• - miernictwo.

Już na etapie zgłoszenia należało jasno zadeklarować wybraną ścieżkę zawodową oraz wskazać miejsce dotychczasowej nauki.

Rekrutacja twarzą w twarz

W przeciwieństwie do dzisiejszych procedur, kandydaci musieli osobiście zgłosić się do Dyrektora Szkoły. Zgłoszenia przyjmowano w ściśle wyznaczonym terminie – 9 i 10 stycznia 1826 roku, w godzinach od 8 do 9 rano, w mieszkaniu Dyrektora przy ulicy Nowy Świat, pod numerem 1254.

Podanie musiało być:

• - sporządzone na piśmie,
• - przekazane bezpośrednio do rąk Dyrektora,
• - zawierać informację o planowanym zawodzie oraz dotychczasowym wykształceniu.

Wymagania edukacyjne i egzamin

Kandydaci ubiegający się o naukę budownictwa niższego lub miernictwa zobowiązani byli przedstawić świadectwo ukończenia co najmniej czwartej klasy szkół wojewódzkich. Jednak nawet spełnienie tego warunku nie zwalniało z egzaminu wstępnego, określanego wówczas mianem tentaminu (łac. tentamen – próba, doświadczenie).

Uroczyste otwarcie szkoły

Zasady funkcjonowania i cele nowej placówki zostały również przedstawione w przemówieniu Kajetana Garbińskiego, wygłoszonym 4 stycznia 1826 roku podczas uroczystego otwarcia Szkoły Przygotowawczej do Instytutu Politechnicznego. Był to wyraźny sygnał, że kształcenie techniczne staje się jednym z fundamentów nowoczesnego społeczeństwa.

Rekrutacja sprzed dwóch wieków – wyzwanie i prestiż

Choć procedura naboru może dziś wydawać się surowa i sformalizowana, w swoim czasie stanowiła ważny krok ku profesjonalizacji edukacji technicznej. Przyjęcie do Szkoły Przygotowawczej było nie tylko szansą na zdobycie zawodu, ale także przepustką do elity inżynierskiej Królestwa Polskiego.

In 1826, admission to the Preparatory School for the Polytechnic Institute — the first technical school in Warsaw — was a formal and demanding process. Candidates could apply only if they intended to pursue careers in civil engineering, construction, or surveying, fields considered essential for the modernization of the state.

Applicants were required to submit a handwritten application in person to the Director of the School at his residence on Nowy Świat Street, on specific days and early morning hours. The application had to state the chosen profession and previous place of education.

Those applying for lower-level construction or surveying were obliged to present proof of completing at least the fourth grade of a provincial school. Regardless of prior education, all candidates had to pass an entrance examination, known at the time as a tentamen.

The school officially opened in January 1826, marking an important step in the development of technical education in Warsaw and laying the foundations for future engineering training in the region.

Źródło: Kurjer Warszawski. R.6, nr 5 (6 stycznia 1826) | Polona