Wojciech Świętosławski

Urodzony: 21 kwietnia 1881 r. w Kiryjówce na Wołyniu. Zmarły: 29 kwietnia 1968 r. w Warszawie.

Cmentarz Powązkowski: Aleja Zasłużonych

Wybitny polski fizykochemik, profesor UW i PW,  rektor Politechniki Warszawskiej, a także mąż stanu pełniący funkcję ministra i senatora. Dyplom inżyniera technologa otrzymał w 1906 r. na Wydziale Chemicznym Kijowskiego Instytutu Politechnicznego. Już na początku kariery naukowej w Kijowie za badania termochemiczne otrzymał prestiżową nagrodę im. D. I. Mendelejewa. W 1911 r. objął kierownictwo Laboratorium Termicznego na Uniwersytecie Moskiewskim, gdzie w latach 1913–1917 był docentem. W 1917 r. Uniwersytet Kijowski nadał mu stopień doktora z pominięciem magisterium, ze względu na wybitny poziom pracy magisterskiej w zakresie związków dwuazotowych i badań termochemicznych. W 1918 r. przeniósł się do Warszawy, gdzie objął kierownictwo zakładu Chemii Fizycznej i Elektrochemii na Politechnice Warszawskiej. W 1919 r. został mianowany profesorem zwyczajnym PW.  Przed objęciem funkcji rektora PW w roku akademickim 1928/1929 był dziekanem Wydziału Chemicznego w latach 1919/20 i 1924/25 oraz kierownikiem Katedry Chemii Fizycznej na PW (do 1919 r.) i Uniwersytecie Warszawskim (do 1929 r.). W latach 1935–1939 sprawował urząd ministra wyznań religijnych i oświecenia publicznego. Był również Senatorem RP.

Po wybuchu II wojny światowej został internowany, a następnie w 1940 r. wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie w latach 1940—1941 był wykładowcą na uniwersytecie w Pittsburghu oraz State University of Iowa (1941 r.). Prowadził także badania w Instytucie Badań Przemysłowych Mellona w Pittsburghu. Na Politechnikę Warszawską powrócił w 1946 r., lecz już w 1947 r. objął Katedrę Chemii Fizycznej na UW, którą prowadził do czasu przejścia na emeryturę w 1960 r. Jego największym osiągnięciem było odkrycie zjawisk poliazeotropii i polieuteksji. Opublikował ponad 600 prac naukowych z zakresu termochemii, kalorymetrii, ebuliometrii i kriometrii. Był m.in. twórcą i pierwszym dyrektorem Instytutu Chemii Fizycznej PAN, współtwórcą, prezesem i członkiem honorowym Polskiego Towarzystwa Chemicznego, członkiem zagranicznych towarzystw naukowych oraz dwukrotnym kandydatem do Nagrody Nobla. Otrzymał tytuł doktora honoris causa wielu uczelni krajowych i zagranicznych, w tym Politechniki Warszawskiej w 1961 r. Za wybitne zasługi odznaczono go m.in. Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Polonia Restituta (dwukrotnie: w 1928 i 1954 r.).

Bibliografia:

J. Piłatowicz, Poczet Rektorów, tradycja i współczesność Politechniki Warszawskiej 1826–2001, wyd. I, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa 2001.

Wojciech Alojzy Świętosławski (1881-1968), Sylwetki profesorów Politechniki Warszawskiej, K. Sielecka, Pracownia Historyczna BGPW, Warszawa 1989.

Rektorzy Politechniki Warszawskiej 1826-1976, red. zbiorowa, Warszawa 1976