Jerzy Bukowski

Urodzony: 23 listopada 1902 r. w Bugaju. Zmarły: 1 czerwca 1982 r. w Warszawie.

Cmentarz Powązkowski: 242-III-4

Wybitny polski aeromechanik, profesor nauk technicznych, specjalista w zakresie budowy samolotów i teorii śmigieł oraz dwukrotny rektor Politechniki Warszawskiej. W 1930 r. ukończył studia na Oddziale Lotniczym Wydziału Mechanicznego Politechniki Warszawskiej, uzyskując dyplom inżyniera mechanika. W kolejnych latach był asystentem w Katedrze Aerodynamiki i konstruktorem w Instytucie Aerodynamicznym, gdzie pracował przy projektowaniu m.in. tuneli aerodynamicznych. Od 1931 r. projektował śmigła lotnicze. W 1938 r. uzyskał habilitację na Politechnice Warszawskiej. Do wybuchu wojny wykładał zarówno w Politechnice Warszawskiej, jak i w Szkole Oficerów Technicznych Lotnictwa w Warszawie.

W czasie okupacji współpracował m.in. z Wydziałem Przemysłu Lotniczego Komendy Głównej AK oraz prowadził zajęcia na tajnych kompletach Politechniki Warszawskiej w Katedrze Budowy Płatowców i Mechaniki Lotu. Po upadku powstania warszawskiego został wywieziony na zachód do fabryki pracy, skąd powrócił w maju 1945 r. W tym samy roku, na stanowisku docenta, wykładał na Politechnice Warszawskiej z siedzibą w Lublinie. Od początku 1946 r., przez trzy lata, prowadził zajęcia na Politechnice Łódzkiej. W tym samym roku został zastępcą profesora w Katedrze Aerodynamiki PW. W 1949 r. uzyskał mianowanie na profesora nadzwyczajnego, w 1959 r. na profesora zwyczajnego. W latach 1949-1951 był dziekanem Wydziału Mechanicznego, od roku 1951 r. prorektorem ds. dydaktyki, a w latach: 1952-53 i 1959-65 rektorem PW, kierując uczelnią w okresie dynamicznych zmian społecznych i organizacyjnych. Był także aktywnym działaczem wielu środowisk technicznych m.in. Związku Polskich Inżynierów Lotniczych oraz przewodniczącym Zarządu Głównego Naczelnej Organizacji Technicznej. Członek Światowej Rady Pokoju, która w 1972 r. przyznała mu medal za całokształt działalności. Równolegle z pracą akademicką prowadził działalność społeczną i polityczną, sprawując mandat bezpartyjnego posła na Sejm PRL II, III, IV, VI i VII kadencji. Odznaczony został m.in. Orderem Sztandaru Pracy klasy I oraz Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą. Cieszył się dużym autorytetem wśród studentów i współpracowników, którzy cenili go za lojalność wobec uczelni oraz realny wkład w rozwój szkolnictwa technicznego. Sam za swoje najważniejsze osiągnięcie uznawał skuteczne przeciwstawienie się działaniom Milicji Obywatelskiej wobec studentów Politechniki Warszawskiej w 1957 r., po likwidacji tygodnika „Po prostu”, a także w 1968 r. podczas strajku okupacyjnego w Gmachu Głównym PW.

Bibliografia:

J. Piłatowicz, Poczet Rektorów, tradycja i współczesność Politechniki Warszawskiej 1826–2001, wyd. I, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa 2001.

Rektorzy Politechniki Warszawskiej 1826-1976, red. zbiorowa, Warszawa 1976.

J. Bukowski, Zapiski pamiętnikarskie, Biblioteka Główna PW, OW PW, Warszawa 2013.